Yeniden Refahlı Aydal’dan balık fiyatları için “acil önlem” çağrısı
Doğan Aydal, Yeniden Refah Partisi Genel Başkanvekili ve AR‑GE Başkanı, Türkiye denizlerinde av miktarının artmasına rağmen balıkçıların mazot, malzeme ve nakliye giderleriyle ciddi maliyet baskısı yaşadığını belirtti. Aydal, “Balık önemli bir protein ve besin öğesi kaynağıdır. Erişilebilir fiyat, soğuk zincir ve dağıtım politikaları tüketimle birlikte değerlendirilmeli ve hükümetimiz acil önlemler almalıdır” dedi.
Son bir yıl içinde mazot fiyatlarının %100’e yakın artması, 40 metrelik gırgır teknesi için günlük yaklaşık 4 ton, 25–30 metrelik tekneler için 2–2,5 ton yakıt tüketimine yol açtı. Günlük işletme gideri 350 bin lira seviyesine yükseldi. Bir gırgır ağının 40 ton ağırlığı, kilogram başına 500 lira fiyatla 20 milyon lira olarak hesaplandı; 4.000 mantarın birim fiyatı 10–15 ABD doları olduğu için toplam mantar bedeli 40–60 bin ABD doları arasında değişiyor. İşçilik maliyeti 15 işçi için günlük 4 bin lira ödenerek 5.4 milyon lira oldu, bu da ağ malzemesi ve işçilik giderlerinin toplamını 25.4 milyon lira yapıyor.
Tutan balıkların iç pazara sevk edilmesinde nakliye fiyatları Karadeniz–İstanbul arası 120 bin lira, Karadeniz–Ankara arası 100 bin lira olarak bildirildi. Mazot fiyatlarının artışı hem denizdeki yakıt maliyetini hem de balık kasaları ve ağ malzemelerinin dolaylı giderlerini yükseltiyor. Hamsinin 9 cm altındaki ölçüyle pazara sürülememe kararı, bazı komşu kıyılarda ise 6 cm ölçüyle avcılık yapılmasına rağmen, bu kısıtlamalar stok koruma çabalarının bir parçası olarak gündemde. Türkiye’de kişi başına yıllık balık tüketiminin 7,5 kg olduğu, Doğu‑Güneydoğu illerde ise 1,5 kg/kişi seviyesinde kalması, talebin düşmesiyle fiyatların aşağı çekildiğini ve balıkçıların gelirlerinin azaldığını gösteriyor. Gençlerin mesleğe katılımının azalması ve “on yıl sonra eleman kalmayacak” endişesi de sektörde büyük bir güvensizlik oluşturuyor. Aydal, hükümetin bu sorunları çözmek için acil politikalar geliştirmesi gerektiğini vurguladı.
